Qasım Áwezov

Qasım Áўezov — belgili mámleketlik hám jámiyetlik isker shayır hám dáslepki dramaturglerdiń biri.
Ol 1897-jılı Shımbay volostınıń (xázirgi rayonınıń) aymaǵında (házirgi Qasım Áўezov atındaǵı ijara xojalıǵı) tuwılǵan. Sol jerdegi ataqlı MaQtım axun medresesinde oqıp bilim aladı. Kún kóristiń qıyınshılıǵına baylanıslı 1915-16-jılları Shoraxandaǵı baylardıń esiginde jallanıp jumıs islegen. Dáslep awıllıq Keńestiń xatkeri (1921-jılǵa shekem) bolıp xızmet isledi.
1921-jılı Tórtkúldegi qısqa múddettegi muǵallimler tayarlaytuǵın kurstı pitkerip, 1922-jılı Shımbaydaǵı mektep-internattıń shólkemlestiriwshisi, soń baslıǵı boldı, sol jerde muǵallimshilik etti, 1922-23-jılları Samarqandtaǵı partiya mektebinde oqıdı. Shımbayda uezdlik bilimlendiriw bólimin basqardı. 1923-jılı Tashkenttegi Orta Aziya universitetine kiredi, onı pitkerip shıǵıwǵa múmkinshilik bolmaydı. 1924-25-jılları Qaraqalpaqstan avtonomiyalı oblastı xalıq bilimlendiriw bóliminiń baslıǵı lawazımında isledi. Usı jılları Q. Áўezov Qaraqalpaqstan avtonomiyalı oblastında shólkempestiriw byurosınıń aǵzası bolıp saylanadı hám 1925-jılı iyun ayında oblastlıq Atqarıw komitetiniń baslıǵı bolıp tayınlanadı.
K. Áўezov 1929-jılı Qazaqstan Oraylıq Atqarıw Komiteti baslıǵınıń orınbasarı, sonıń menen birge Ishki isler xalıq komissarı xızmetin atqaradı. 1930-32-jılları Moskvada Rossiya Federativlik Respublikasında Qaraqalpaqstan húkimetiniń turaqlı elshisi lawazımında isledi. 1931-jılı 29-iyulde Qaraqalpaqstan Oblastlıq partiya komitetiniń ekinshi sekretarı bolıp tayınlanadı. 1932-jılı Qaraqalpaqstannıń Avtonomiyalı Respublika bolıp ózgeriwine baylanıslı Q. Áўezov Qaraqalpaqstan Xalıq Komissarlar Keńesiniń baslıǵı bolıp saylanadı. Al, 1935-36-jılları taǵıda RSFSRda Qaraqalpaqstan xúkimetiniń turaqlı elshisi xızmetine awısadı. 1936-37-jılları Qaraqalpaqstan Xalıq Komissarlar Keńesi janındaǵı kórkem óner basqarmasınıń baslıǵı lawazımında boldı. Q. Áўezov 1938-jılı repressiyaǵa ushırap qaytıs boldı.
Q. Áўezov 1932-jılı shólkemlestirilgen jazıwshılardıń birinshi shólkemlestiriw byurosınıń hám 1934-jılı uyımlasqan Qaraqalpaqstan Jazıwshshar awqamınıń xúrmetli baslıǵı bolıp saylandı.
Onıń “Tilek jolında” pesası 1926-jılı jazıldı hám saxnaǵa qoyıldı. Ol Molerdiń “Skapenniń hiylesi” pesasın awdarǵan. 1967-jılı Q. Áўezovtıń “Shıǵarmaları hám awdarmaları” basılıp shıqtı. 1987-jılı bul toplam ekinshi mártebe tolıqtırılıp basıldı.
Q. Áўezov 1934-jıldan Jazıwshılar awqamınıń aǵzası.